Πώς να επιλέξω το σωστό υπόδημα ασφαλείας

της Αναστασίας Παγουλάτου – Sales Advisor | Stop ΑΕΒΕ

Μπότες ή χαμηλά παπούτσια; Δέρμα ή καουτσούκ; SB ή S3; Υπάρχουν τόσες πολλές ιδιότητες που αναγράφονται σε μια ετικέτα υποδημάτων ασφαλείας και εμφανίζονται ως σύμβολα, που συνήθως αγνοούνται από τους χρήστες. Τελικά ξέρουμε τι να επιλέξουμε και τι είδους προστασία ταιριάζει στις ανάγκες μας;

Ο κίνδυνος

Κάθε είδους εργασία, επιφέρει ορισμένους κινδύνους οι οποίοι ενδέχεται να διαφέρουν από τον ένα χώρο εργασίας στον άλλο. Μερικοί είναι προφανείς και εύκολα αναγνωρίσιμοι ενώ άλλοι είναι καλά κρυμμένοι. Τέτοιοι κίνδυνοι μπορεί να είναι:

• Υγρές επιφάνειες
• Θερμές και κρύες συνθήκες
• Ολισθηρές επιφάνειες
• Ηλεκτρισμός
• Κοψίματα και τρυπήματα
• Αντικείμενα που πέφτουν από ύψος
• Σταγονίδια λιωμένου μετάλλου
Πολλοί από τους κινδύνους που αναφέρθηκαν παραπάνω, μπορούν να προκύψουν αυτόνομα ή ταυτόχρονα. Είναι απαραίτητο να τους αναγνωρίσουμε και να προσπαθήσουμε να αποτρέψουμε πιθανά ατυχήματα που θα μπορούσαν να προκαλέσουν τραυματισμό ή ακόμη και να αποβούν μοιραία.

Κανονισμοί ΕΕ
Τα χαρακτηριστικά ασφαλείας των υποδημάτων δοκιμάζονται σύμφωνα με το πρότυπο EN ISO 20344:2011 και οι προδιαγραφές απόδοσης δίνονται σε ένα σχετικό σύνολο προτύπων μέσων ατομικής προστασίας (ΜΑΠ):
• EN ISO 20345: 2011 για υποδήματα ασφαλείας
• EN ISO 20346: 2014 για προστατευτικά υποδήματα
• EN ISO 20347: 2012 για επαγγελματικά υποδήματα

Σε αυτό το άρθρο, θα αναφερθούμε μόνο σε υποδήματα ασφαλείας, τα οποία χωρίζονται στις ακόλουθες κατηγορίες:
• Κλάση Ι: Όλα τα υποδήματα από δέρμα ή άλλο υλικό (εκτός από καουτσούκ και πολυμερή)
• Κλάση II: Όλα τα υποδήματα από καουτσούκ ή πολυμερές υλικό
Ο όρος υποδήματα ασφαλείας μπορεί να αναφέρεται σε χαμηλό παπούτσι, μποτάκι, μπότα μισού γόνατος, μπότα ύψους γονάτου ή μπότα μηρού. Το ευρωπαϊκό πρότυπο (EN ISO 20345: 2011) καθορίζει τις ελάχιστες απαιτήσεις που πρέπει να πληρούν τα υποδήματα για να θεωρούνται υποδήματα ασφαλείας και ορισμένα πρόσθετα χαρακτηριστικά που μπορεί να έχουν τα υποδήματα ασφαλείας. Για να είναι ευκολότερη η σήμανση ενός υποδήματος ασφαλείας, υπάρχει μια κατηγοριοποίηση με τους πιο ευρέως γνωστούς συνδυασμούς βασικών και πρόσθετων απαιτήσεων, όπως θα δείτε παρακάτω:

ΚατηγορίαΒασικές ΑπαιτήσειςΠρόσθετες Απαιτήσεις
SBΓια κλάση Ι ή ΙΙ
S1Για κλάση Ι– Κλειστή περιοχή φτέρνας
– Αντιστατικές ιδιότητες
– Απορρόφηση κραδασμών στη
φτέρνα
– Αντίσταση ολίσθησης σε έλαια και
πετρελαιοειδή
S2Για κλάση ΙS1 + Αντοχή σε διείσδυση και
απορρόφηση νερού
S3Για κλάση ΙS2 + Αντοχή στη διάτρση
Σόλα με αυλακώσεις
S4Για κλάση ΙΙ– Κλειστή περιοχή φτέρνας
– Αντιστατικές ιδιότητες
– Απορρόφηση κραδασμών στην
περιοχή της φτέρνας
– Αντίσταση ολίσθησης σε έλαια και
πετρελαιοειδή
S5Για κλάση ΙΙS4 + Αντοχή στη διείσδυση
Σόλα με αυλακώσεις
SBHΥβριδική υπόδηση

Όσον αφορά την αντίσταση ολίσθησης, υπάρχουν 2 μέθοδοι δοκιμής που την καθορίζουν. Υποδήματα ανθεκτικά στην ολίσθηση σε δάπεδο από κεραμικά πλακάκια με NaLS φέρουν σήμανση SRA, ενώ τα υποδήματα ανθεκτικά σε μεταλλικό δάπεδο με γλυκερίνη φέρουν σήμανση SRB. Εάν τα υποδήματα περάσουν και τα δύο τεστ, τότε φέρουν σήμανση SRC.

Τα υποδήματα ασφαλείας σημαίνονται με τον αριθμό του προτύπου ΕΕ (EN ISO 20345: 2011), το σύμβολο κατάλληλο για την παρεχόμενη προστασία (SB έως S5) και ορισμένες άλλες πληροφορίες όπως: μέγεθος, σήμα αναγνώρισης κατασκευαστή, τύπος σχεδιασμού του κατασκευαστή, έτος και τουλάχιστον το τετράμηνο της κατασκευής. Εάν υπάρχουν άλλα πρόσθετα σύμβολα όπως Ci ή Fo κ.λπ., ο κατασκευαστής πρέπει να παρέχει αποδεικτικά καθώς και επεξήγηση στις οδηγίες χρήσεις.

Επιλέγοντας το σωστό ΜΑΠ
Για αρχή το σημαντικότερο όλων είναι να αναλύσετε τους κινδύνους που μπορεί να αντιμετωπίσει ο χρήστης στο χώρο εργασίας. Μερικές χρήσιμες ερωτήσεις, θα ήταν:
• Το περιβάλλον εργασίας είναι εσωτερικό ή εξωτερικό;
• Υπάρχουν συνθήκες όπως ζέστη, κρύο, βρόμικο δάπεδο, ιδιαίτερος τύπος εδάφους;
• Σε ποιους κινδύνους εκτίθεται ή μπορεί να εκτεθεί ο χρήστης;
• Πόσο συχνά έρχεται αντιμέτωπος με αυτούς τους κινδύνους;
• Ο χρήστης έχει συγκεκριμένες απαιτήσεις;
• Υπάρχουν ιατρικά προβλήματα που αντιμετωπίζει;
Πρέπει να λάβουμε υπόψη ότι η ασφάλεια έρχεται πάντα σε συνδυασμό με την άνεση. Ο χρήστης δεν θα φοράει το ΜΑΠ του, ακόμα και αν γνωρίζει την αναγκαιότητά του, εάν δεν είναι εργονομικά σχεδιασμένο και άνετο. Κάθε άτομο είναι διαφορετικό όπως και οι απαιτήσεις τους στην επιλογή του κατάλληλου υποδήματος. Περιττό να αναφέρουμε πως ο τελικός χρήστης θα πρέπει να φοράει τα υποδήματα για 8-10 ώρες, οπότε θα πρέπει να είμαστε ιδιαιτέρως προσεκτικοί όταν πρόκειται να τον καθοδηγήσουμε και να ακούμε πάντα τι έχει να πει.

Επιβεβαιώνοντας την κατάλληλη και σωστή χρήση
Πρέπει πάντα να εκπαιδεύουμε τους τελικούς χρήστες για ζητήματα όπως η σωστή χρήση και οι οδηγίες φροντίδας. Αν και αυτό το άρθρο αναφέρεται σε παπούτσια, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ένα παπούτσι ασφαλείας έχει πολλές προδιαγραφές, οι οποίες προορίζονται να προστατεύσουν, σε περίπτωση ατυχήματος. Για να το επιτύχουμε αυτό, πρέπει να ακολουθήσουμε τις οδηγίες χρήσης του κατασκευαστή για τη σωστή φροντίδα, αποθήκευση και αντοχή στον χρόνο. Το εγχειρίδιο οδηγιών χρήσης μπορεί να διαφέρει από τον ένα κατασκευαστή στον άλλο, συνεπώς κάθε φορά που αγοράζουμε νέα παπούτσια ασφαλείας, πρέπει να ξοδεύουμε λίγο χρόνο για να το διαβάσουμε. Όσον αφορά την άνεση, είναι υποχρεωτικό να λαμβάνετε υπόψιν τα σχόλια του τελικού χρήστη. Ακούστε τον προσεκτικά, προσπαθήστε να μπείτε στη θέση του και να κατανοήσετε τις ανάγκες του. Μεταφέρετε τις πληροφορίες που ακούσατε στον προμηθευτή υποδημάτων σας και προσπαθήστε να βρείτε την καλύτερη λύση. Οι συνεργάτες σας θα είναι χαρούμενοι, προστατευμένοι και συνεπώς θα κερδίσετε την εμπιστοσύνη τους.

Πώς να κάνετε τους συνεργάτες σας να κατανοήσουν την ανάγκη τους
Το πρώτο πράγμα που πρέπει να κάνετε είναι να τους εκπαιδεύετε συχνά και έτσι να δημιουργείτε μια σχέση εμπιστοσύνης και ασφάλειας. Κατά την επίβλεψη τους, προσπαθήστε να έχετε περισσότερο συμβουλευτικό παρά τιμωρητικό ρόλο. Οργανώστε εκδηλώσεις με θέμα την ασφάλεια και προσπαθήστε να τις κάνετε ενδιαφέρουσες, να μην έχουν την αίσθηση μαθήματος. Για παράδειγμα, πολλές εταιρείες οργανώνουν ημέρες ή ακόμα και εβδομάδες Υγείας & Ασφάλειας, στις οποίες πραγματοποιούνται πολλές εκδηλώσεις. Εάν υπάρχει συνεχής άρνηση από κάποιους, δείξτε τους μερικούς σκληρούς τραυματισμούς που μπορεί να προκύψουν λόγω της έλλειψης ασφάλειας. Ζητήστε από τους συνεργάτες σας να συμμετάσχουν και να μοιραστούν τις εμπειρίες τους. Τα παραδείγματα της σωστής χρήσης στον συγκεκριμένο τομέα, συνήθως βοηθούν τον χρήστη να κατανοήσει και να δει ότι υπάρχει πάντα χώρος για βελτίωση.
Παραμείνετε ασφαλείς και μην ξεχνάτε, πιο εύκολα αντικαθιστούνται τα παπούτσια ασφαλείας παρά τα πόδια.

Βιβλιογραφία

https://www.hse.gov.uk/slips/manufactfoot.htm
https://www.hsmemagazine.com/article/the-origin-of-safety-shoes/
https://www.hse.gov.uk/toolbox/ppe.htm